ดาวที่อยู่ในราศีเดียวกันหรือเล็งกัน ไม่ได้เป็นแค่ดาวสองดวงมาพบกัน ตำราไทยแบ่งความสัมพันธ์ของดาวเป็นคู่ประเภทต่างๆ บทนี้พูดถึงคู่มิตร คู่ศัตรู คู่ธาตุ และคู่สมพล
คู่มิตร
ตำราให้โคลงจำ "อาทิตย์เป็นมิตรกับครู จันทร์โฉมตรูพุธ นงเยาว์ศุกร์ปากหวาน อังคารรับเอา ราหูกับเสาร์เป็นคู่มิตร" ได้ 4 คู่
| คู่มิตร | |
|---|---|
| อาทิตย์ – พฤหัสบดี | |
| จันทร์ – พุธ | |
| ศุกร์ – อังคาร | |
| เสาร์ – ราหู |
เมื่อดาวคู่มิตรมาพบกัน (ในดวงหรือตอนดาวจรเจอกัน) จะช่วยเหลือกัน ถึงแม้ดาวหนึ่งในคู่จะเสียกำลังก็ยังหนุนกันอยู่
คู่ศัตรู (ชุดตำราดั้งเดิม)
โคลงจำ "อาทิตย์ติดอังคาร พุธอันธพาลวิวาทราหู ศุกร์กับเสาร์ ... จันทร์กับครูเป็นอริกัน" ได้ 4 คู่ตามตำราดั้งเดิม
| คู่ศัตรู | |
|---|---|
| อาทิตย์ – อังคาร | |
| พุธ – ราหู | |
| ศุกร์ – เสาร์ | |
| จันทร์ – พฤหัสบดี |
ดาวคู่ศัตรูเมื่อมาพบกัน มักมีเรื่องทะเลาะวิวาท ถ้ามีดาวบาปมาร่วมอีกจะยิ่งรุนแรง ถึงเลือดตกยางออกหรือต้องผ่าตัด ดาวทั้งสองหักล้างกัน ไม่ส่งเสริมกัน ตำรามีหลายสำนัก บางสำนักนับคู่ศัตรูมากกว่า 4 คู่ และไม่ถือบางคู่ (เช่นจันทร์–พฤหัสบดี) ว่าเป็นศัตรู บทนี้เล่าชุดดั้งเดิม 4 คู่
คู่ธาตุ
ดาวแต่ละดวงมีธาตุประจำตัว ดาวที่ครองธาตุเดียวกันเป็นคู่ธาตุ (ดูบทธาตุทั้งสี่) มี 4 คู่
- ไฟ: อาทิตย์ – เสาร์
- ดิน: จันทร์ – พฤหัสบดี
- ลม: อังคาร – ราหู
- น้ำ: พุธ – ศุกร์
คู่ธาตุเสริมกำลังกันตามธาตุ กลมกลืนกัน เมื่ออยู่ราศีธาตุเดียวกันหรือสัมพันธ์กัน ก็ช่วยเหลือกันเหมือนญาติสนิท ดาวคู่ธาตุเกิดผลทางธาตุเมื่อ "อยู่คู่กัน" ดาวดวงเดียวไม่พอ
ตัวอย่าง ดวงลัคนาสิงห์ อังคารกุมลัคนาอยู่สิงห์ (ราศีธาตุไฟ) อังคารเป็นดาวธาตุลม แต่มาอยู่ราศีไฟ ตำราถือว่าเข้มแข็งขึ้น เพราะอยู่ในราศีที่เป็นมิตรกับธาตุของตัวเอง (ลมกับไฟเป็นคู่มิตร)
คู่สมพล
"สมพล" แปลว่ากำลังเท่ากัน คู่สมพลคือดาวที่จับคู่กันแล้วกำลังรวมกันได้ 27 ตำราให้กำลังประจำดาวไว้ดังนี้
| ดาว | กำลัง |
|---|---|
| อาทิตย์ | 6 |
| จันทร์ | 15 |
| อังคาร | 8 |
| พุธ | 17 |
| พฤหัสบดี | 19 |
| ศุกร์ | 21 |
| เสาร์ | 10 |
| ราหู | 12 |
คู่ที่รวมได้ 27 มี 4 คู่
| คู่สมพล | กำลังรวม |
|---|---|
| อาทิตย์ + ศุกร์ | 6 + 21 = 27 |
| จันทร์ + ราหู | 15 + 12 = 27 |
| อังคาร + พฤหัสบดี | 8 + 19 = 27 |
| พุธ + เสาร์ | 17 + 10 = 27 |
ตำราอธิบายที่มาของเลข 27 ว่าตรงกับจำนวนฤกษ์ 27 ดวง (ดูบทฤกษ์ 27 ดวง)
คู่สมพลส่งกำลังเสริมกันและกัน แม้ดาวหนึ่งในคู่จะอ่อน (ประ นิจ หรืออยู่ราศีเป็นกลาง) พอจับคู่กับดาวคู่สมพลก็แข็งขึ้นได้ ตำราบางเล่มกำหนดว่าคู่นั้นต้องร่วมราศีหรือเล็งกัน และต้องไม่มีดาวบาปมาแทรกอยู่ด้วย กำลังที่ได้ขึ้นกับว่าดาวสองดวงนั้นเป็นเจ้าเรือนภพอะไรในดวง
อ่านผลของแต่ละคู่
- อาทิตย์ + ศุกร์ หนุนด้านยศศักดิ์ การเงิน ความรัก อารมณ์ ทำให้กว้างขวาง มีความสุขในชีวิตสมรส สนใจศิลปะดนตรี
- จันทร์ + ราหู ให้กำลังต่อสู้ ผจญภัย ตำราว่าช่วยคุ้มภัยได้ แต่ถ้าอยู่ด้วยกันในราศีกรกฎ (เรือนจันทร์) ตำราเตือนเรื่องความสัมพันธ์ชู้สาว ผิดศีลข้อ 3 และคู่นี้ตำราโบราณเรียกอีกอย่างว่า "คู่หนี้สิน" ดูหัวข้อด้านล่าง
- อังคาร + พฤหัสบดี ให้กำลังด้านสติปัญญา ไหวพริบ ความจำเฉียบ ว่องไว ถ้าอยู่ภพ 5 (ปุตตะ) ดี โดยเฉพาะราศีกรกฎที่พฤหัสบดีอุจจ์ แต่ถ้าภพปุตตะตกมังกร (ราศีที่อังคารอุจจ์) ให้ระวังไม่ใช้ความฉลาดไปในทางที่ไม่ดี
- พุธ + เสาร์ ให้กำลังด้านการพูด การเจรจา และการกระทำ ได้ทั้งโวหารจับใจและวาจาเชือดเฉือนแดกดัน
จันทร์กับราหู: คู่หนี้สิน
จันทร์ร่วมกับราหูเป็นคู่สมพล แต่ผลดีจะเกิดเมื่อราหูอยู่ภพหรือราศีที่ดี คือราหูแข็งแรง ถ้าราหูอ่อน ผลลดหรือกลับเป็นเสีย โหรผู้ใหญ่เรียกว่าคู่หนี้สิน ชีวิตหนีเรื่องหนี้ไม่พ้น เป็นได้ทั้งเจ้าหนี้และลูกหนี้ ถ้าราหูแข็ง เป็นเจ้าหนี้ ถ้าราหูเสื่อม เป็นลูกหนี้ เห็นชัดเมื่ออยู่ภพกดุมภะ มักกระเป๋ารั่ว เก็บเงินไม่อยู่ แม้เป็นเจ้าหนี้ก็ต้องจ่ายออกบ่อย
และถ้าจันทร์ร่วมกับราหูในภพตนุ (กุมลัคนา) หรือภพปัตนิ (เล็งลัคนา) หรือภพปุตตะ ตำราว่าเป็น "คู่ชู้" ชีวิตรักมีปัญหาเสมอ เช่นหลงรักคนมีเจ้าของ ได้คู่แล้วอยู่ด้วยกันไม่นาน ต้องทนอยู่กับปัญหา หรือไปเป็นมือที่สามของครอบครัวคนอื่น
ควรทำ
- ตรวจว่าดาวในดวงคุณมีคู่ไหนใน 4 คู่สมพลอยู่ร่วมราศีกันหรือเล็งกัน คู่นั้นคือจุดแข็งที่ช่วยกันได้ แม้ดาวหนึ่งในคู่จะอ่อน
- ถ้ามีจันทร์กับราหูอยู่ด้วยกัน ตั้งกติกาเรื่องเงินให้ชัด เช่นไม่ให้ยืมโดยไม่มีสัญญา และไม่กู้เกินกำลัง
- เวลาอ่านดาวคู่ ดูก่อนว่าดาวทั้งสองได้มาตรฐานอะไรในราศีนั้น และเป็นเจ้าเรือนภพอะไร