ทำไมเมษถึงเป็นทิศตะวันออก

เพราะเมษเป็นจุดเริ่มต้นของจักรราศี ตำราจึงตั้งให้เป็นทิศที่ดวงอาทิตย์ขึ้น

ทิศตามราศีกับทิศตามภพต่างกันอย่างไร

ทิศตามราศีตายตัวสำหรับทุกคน ทิศตามภพเปลี่ยนตามลัคนาของแต่ละคน ลัคนาเมษสองแบบจึงตรงกันพอดี

อ่าน 2 นาที · อัปเดต 6 พฤศจิกายน 2569 · ชุด อ่านภพให้ลึก บทที่ 5/6

สมมุติมีคนมาถามว่าสัตว์เลี้ยงหายไป ควรออกตามหาทางไหน คำตอบแบบ "ทางไหนก็ได้" ไม่ช่วยอะไร ตำราไทยมีหลักกำหนดทิศไว้สองแบบ ใช้ตอบคำถามประเภทนี้

ใช้จักรราศีเป็นแผนที่ ราศีเมษคือจุดเริ่มต้น ตั้งเป็นทิศตะวันออก (บูรพา) เดินตามทิศทางของจักรราศี

ทิศหลักสี่ทิศห่างกัน 90 องศา ทิศที่อยู่ตรงข้ามกัน (เหนือ-ใต้ ตะวันออก-ตะวันตก) อยู่ห่างกัน 180 องศา คือเล็งกัน ทิศรองอยู่ระหว่างทิศหลัก

เปลี่ยนจุดเริ่มนับ ราศีที่ลัคนาอยู่ถือเป็นทิศตะวันออก แล้วเรียงทิศตามจักรราศีเช่นเดิม จึงได้ว่า

ทิศรองอยู่ระหว่างกัน

ตัวอย่างลัคนากรกฎ ภพ 1 คือกรกฎ = ตะวันออก ภพ 4 คือตุลย์ = เหนือ ภพ 7 คือมังกร = ตะวันตก ภพ 10 คือเมษ = ใต้ ซึ่งต่างจากทิศตามราศีที่กรกฎเป็นเหนือ

ภพ 1, 4, 7, 10 เป็นภพที่ตำราเรียกว่าเรือนเกณฑ์ ซึ่งเป็นภพสำคัญของดวงอยู่แล้ว

ของหายหรือสัตว์เลี้ยงหาย สัตว์เลี้ยงเป็นเรื่องของภพ 6 ดูว่าภพ 6 ในดวงของคนถามอยู่ทิศไหนตามแบบที่ 2 จะได้ทิศที่ควรออกตามหา ตัวอย่างลัคนากรกฎ ภพ 6 คือธนู ซึ่งเป็นกลุ่มภพ 5, 6 อยู่ทิศตะวันตกเฉียงเหนือ
ทิศของเรื่องอื่น เปลี่ยนภพตามเรื่อง เช่น ภพ 4 บ้าน ภพ 7 คู่ครอง ภพ 10 งาน แล้วดูทิศของภพนั้น

ควรเทียบกับแผนที่จริงด้วย โดยหันหน้าตามทิศที่ได้ แล้วค่อยๆ ขยายพื้นที่ค้น

อีกตำราหนึ่งกำหนดให้ดาวครองทิศ ตามราศีที่ดาวอุจจ์ เมื่อวางทิศตามราศี (เมษ ตะวันออก กรกฎ เหนือ ตุลย์ ตะวันตก มังกร ใต้) จะได้

นี่เป็นคนละระบบกับ "ทิศประจำดาว" ในตารางทักษา (ซึ่งจัดอาทิตย์ไว้ตะวันออกเฉียงเหนือ จันทร์ตะวันออก) ตำรามีทั้งสองระบบ ใช้คนละงาน

ถ้าจะใช้ทิศ ให้เลือกแบบเดียวต่อหนึ่งคำถาม อย่าเอาสองแบบมาปนกัน ทิศตามราศีใช้ตอบคำถามทั่วไป ทิศตามภพใช้ตอบคำถามส่วนตัวของเจ้าชะตา
เขียนทิศลงในแผ่นดวง ข้างแต่ละภพ ครั้งเดียวก็ใช้ได้ตลอด